Աստծու էությունը Երկնավոր Հոր Կամքին հնազանդվելն է

Մարմնացած Աստծո անունը Քրիստոս է և Քրիստոս մարմին է, որ կրում է Աստծո Հոգին։ Այդ մարմինը նման չէ մարդու մարմնին, քանզի Քրիստոս մարմնից և արյունից չէ. Նա Աստծո Հոգու մարմնավորումն է։ Նա ունի թե՛ ճշմարիտ մարդկային, և թե՛ լիակատար աստվածային բնություն։ Մարդ արարածը չունի Նրա աստվածային բնույթը։ Իր մարդկային բնությամբ Նա ապրում և գործում է մարմնի մեջ որպես մարդ, իսկ Իր աստվածային բնությամբ կատարում է հենց Աստծո գործը։ Քրիստոսի թե՛ մարդկային բնույթը, և թե՛ աստվածայինը երբեք չեն գործում Հոր կամքին հակառակ։ Քրիստոսի էությունը հենց Աստծո Հոգին է՝ աստվածային բնույթը։ Ուստի Նրա էությունը հենց Աստծո էությունն է։ Այդ էությունը չի կարող հակասել Իր իսկ գործին, և անհնար է, որ Նա կատարի որևէ բան, որը կխաթարի Իր սեփական գործը և Նա երբեք չի արտաբերի խոսքեր, որոնք հակառակ կլինեն Իր կամքին։ Մարմնացած Աստծո գործերը երբեք չեն խաթարի Իր սեփական խորհուրդը։ Հենց սա պետք է բոլոր մարդիկ հասկանան։ Սուրբ Հոգու գործի էությունը մարդուն փրկելն է՝ հանուն Աստծո սեփական ծրագրի։ Նմանապես, Քրիստոսի գործն էլ ուղղված է մարդու փրկությանը, որ կատարվում է Աստծո կամքով։ Հաշվի առնելով, որ Աստված մարմին է առնում, Նա Իր աստվածային էությունն ամբողջությամբ դրսևորում է մարմնացած վիճակում։ Հետևաբար, Աստծո Հոգու ողջ գործը մարմնավորման ժամանակ իրականացվում է Քրիստոսի միջոցով, և այն այդ մարմնի միջոցով ամբողջապես իրականացնում է Աստծո փրկարար գործը։ Աստծո գործը չի կարող խառնվել այլ ժամանակաշրջանների գործերին։ Եվ քանի որ Աստված մարմին է առնում, Նա գործում է այդ մարմնացած կերպարանքով, և քանի որ Նա եկել է հենց մարմնի մեջ, ապա այդ նույն մարմնի մեջ էլ ավարտին է հասցնում այն գործը, որը պետք է կատարեր։ Լինի դա Սուրբ Հոգին, թե լինի Քրիստոսը, երկուսն էլ - Ինքն Աստվածն են, և Նա կատարում է այն գործը, որ -պարտավոր է անել, և իրականացնում է այն ծառայությունը, որ Ինքն է հանձնառել։

Աստծու էությունն ինքնին կրում է իշխանություն, սակայն Նա կարող է լիովին հնազանդվել այն իշխանությանը, որ -Իրենից է բխում։ Թե Հոգու գործը լինի, թե՛ մարմնինը՝ նրանց միջև հակամարտություն չկա։ Սուրբ Հոգին իշխանություն ունի ամենի վրա։ Եվ այն մարմինը, որ կրում է Աստծու էությունը, նույնպես իշխանություն ունի։,սակայն մարմնացած Աստված Իր բոլոր գործերը կատարում է այնպես, որ - հնազանդվի -Երկնային Հոր կամքին։ Սա որևէ մարդու համար հասանելի չէ, ոչ էլ - ըմբռնելի։ Աստված Ինքն է իշխանության աղբյուրը, բայց Իր մարմնով կարող է հնազանդվել Իր իսկ իշխանությանը։ Ահա թե ինչ է նշանակում, երբ ասվում է, որ «Քրիստոս հնազանդվում է Հայր Աստծու կամքին»։ Աստված Հոգի է և կարող է կատարել փրկության գործը, և - Աստված, որ մարդ դարձավ՝ նույնպես -։ -Ինչ էլ որ լինի, Աստված Ինքն է կատարում Իր գործը․ Նա չի խաթարում այն, չի խառնում և առավել ևս չի գործում Իրեն հակասող կերպով, որովհետև թե՛ hոգու գործի, թե՛ մարմնի գործի էությունը նույնն է։ Լինի դա հոգին, թե մարմինը, երկուսն էլ մեկ կամք են իրականացնում և նույն գործն են կատարում։ Թեպետ հոգին և մարմինը տարբեր հատկանիշներ ունեն, նրանց էությունը մեկն է․ երկուսն էլ կրում են հենց Աստծու էությունը և - Աստծու - ինքնությունը։ Աստծու մեջ չկա ապստամբության որևէ տարր․ Նրա էությունը բարի է։ Նա ամենայն գեղեցկության և բարության, ինչպես նաև կատարյալ սիրո արտահայտությունն է։ Նույնիսկ մարմնի մեջ Աստված երբեք չի անում որևէ բան, որ հակադրվում է Հայր Աստծուն։ Թեկուզ Իր կյանքը զոհաբերելու գնով Նա ամբողջ սրտով կամենում է կատարել -դա և այլ ընտրություն չի անում։ Աստծու մեջ ինքնարդարության կամ ինքնաբարձրացման, մեծամտության կամ հպարտության տարր չկա, և Նրա մեջ -անազնվություն չկա։ Ամենը -, ինչ ապստամբում է Աստծու դեմ, սատանայից է բխում, քանզի սատանան է ամենայն տգեղության և չարի աղբյուրը։ Մարդը սատանային նման հատկություններ ունի այն պատճառով, որ սատանայի կողմից ապականվել և ձևափոխվել է։ - Քրիստոսը սատանայից ապականված չէ, ուստի Նրա մեջ միայն աստվածայինն է, և սատանայական որևէ էություն Նրանում չկա։ Ինչքան էլ ծանր լինի գործը, կամ որքան էլ տկար լինի մարմինը, Աստված, երբ ապրում է մարմնի մեջ, երբեք չի կատարի որևէ բան, որ խաթարի Իր իսկ գործը, առավել ևս չի լքի Հայր Աստծու կամքն ապստամբությամբ։ Նա առավել պատրաստ է կրել մարմնի ցավերն ու տառապանքները, քան գնալ Հայր Աստծու կամքին հակառակ։ Այդպես էր, ինչպես Քրիստոսն աղոթքում ասաց․ «Հա՛յր իմ, եթե հնարավոր է, այս բաժակը թող ինձնից հեռու անցնի, բայց ոչ թե ինչպես ես եմ կամենում, այլ ինչպես դու»։ Մարդիկ իրենց ընտրությունն են անում, բայց Քրիստոսը՝ ոչ։ - Թեպետ Նա կրում է հենց Աստծու ինքնությունը, Նա մշտապես փնտրում է Հայր Աստծու կամքը և մարմնի տեսանկյունից կատարում է այն, ինչ Հայրն Իրեն է վստահել։ Սա մի բան է, որին մարդը զորու չէ հասնելու։ Այն, ինչ սատանայից է բխում, չի կարող ունենալ Աստծու էությունը․ այն կարող է ունենալ միայն ապստամբող և Աստծուն հակառակվող բնույթ։ Այն չի կարող լիովին հնազանդվել Աստծուն, առավել ևս՝ կամովին ենթարկվել Նրա կամքին։ Միայն Քրիստոսն է, որ չի հակադրվում Աստծուն, և ոչ մի մարդ արարած ի զորու չէ անմիջապես -հանձն առնելու Աստծու կողմից վստահված գործը։ Ոչ ոք չի կարող Աստծու տնօրինությունը համարել իր սեփական պարտքը և այն կատարել -։ Քրիստոսի էությունը Հայր Աստծու կամքին - հնազանդությունն է, իսկ Աստծու դեմ ապստամբությունը՝ սատանայի բնույթը։ Այս երկու հատկանիշներն անհամատեղելի են, և ով կրում է սատանայական բնույթ, նա չի կարող կոչվել Քրիստոս։ Մարդը չի կարող Աստծու գործը կատարել Նրա փոխարեն, քանզի մարդու մեջ Աստծու էությունից ոչինչ չկա։ Մարդը գործում է Աստծու համար՝ հանուն իր անձնական շահերի և ապագայի հույսերի -, մինչդեռ Քրիստոսը գործում է միայն Հայր Աստծու կամքին հետևելու համար։

Քրիստոսի մարդկայնությունը կառավարվում է Նրա աստվածայնությամբ։ Թեև Նա մարմնացած է, Նրա մարդկայնությունն ամբողջովին այնպիսին չէ, ինչպիսին մսեղի մարդու մարդկայնությունն է։ Նա ունի Իր սեփական առանձնահատուկ անհատականությունը, և սա նույնպես կառավարվում է Նրա աստվածայնությամբ։ Նրա աստվածայնությունը ոչ մի թուլություն չունի. Քրիստոսի թուլությունը վերաբերում է Նրա մարդկայնությանը։ -Այս թուլությունը որոշ չափով սահմանափակում է Նրա աստվածայնությունը, բայց այս սահմանները - որոշակի շրջանակի և ժամանակի մեջ են և անծայրածիր չեն։ Երբ գալիս է Նրա աստվածայնության աշխատանքը կատարելու ժամանակը, դա կատարվում է անկախ Նրա մարդկայնությունից։ Քրիստոսի մարդկայնությունն ամբողջովին ուղղորդվում է Նրա աստվածայնությամբ։ Բացի Նրա մարդկայնության բնականոն կյանքից՝ Նրա մարդկայնության մյուս բոլոր գործողությունները ներգործվում, ազդվում և ուղղորդվում են Նրա աստվածայնությամբ։ Թեև Քրիստոսն ունի մարդկայնություն, այն չի խաթարում Նրա աստվածայնության աշխատանքը, և հենց սա է ճշգրիտ պատճառը, որ Քրիստոսի մարդկայնությունն ուղղորդվում է Նրա աստվածայնությամբ. թեև Նրա մարդկայնությունը հասուն չէ ուրիշների հետ վարվելու հարցում, այն չի ազդում Նրա աստվածայնության բնականոն աշխատանքի վրա։ Երբ ասում եմ, որ Նրա մարդկայնությունն ապականված չէ, նկատի ունեմ, որ Քրիստոսի մարդկայնությունը կարող է ուղղակիորեն ղեկավարվել Նրա աստվածայնության կողմից, և որ Նա ունի ավելի բարձր դատողություն, քան սովորական մարդը։ Նրա մարդկայնությունն առավել հարմար է, որ Իր աշխատանքում ուղղորդվի աստվածայնությամբ. Նրա մարդկայնությունն առավել ընդունակ է արտահայտելու աստվածայնության աշխատանքը և առավել ընդունակ է ենթարկվելու այդպիսի աշխատանքին։Երբ Աստված աշխատում է մսեղիի մեջ, Նրա - աչքից երբեք չի վրիպում այն պարտականությունը, որ մսեղի դարձած մարդը պետք է կատարի. Նա կարող է ճշմարիտ սրտով երկնքում երկրպագել Աստծուն։ Նա ունի Աստծու էությունը, և Նրա ինքնությունը հենց Ինքն Աստված է։ Պարզապես Նա իջել է երկիր և դարձել է արարած՝ արարածի արտաքին պատյանով, և այժմ ունի մի մարդկայնություն, որը նախկինում չուներ։ Նա կարող է երկնքում երկրպագել Աստծուն. սա հենց Ինքն Աստծու էությունն է և մարդու համար աննմանելի է։ Նրա ինքնությունը հենց Ինքն Աստված է։ Նա Աստծուն երկրպագում է մսեղիի տեսանկյունից, ուստի «Քրիստոսը երկնքում երկրպագում է Աստծուն» խոսքերը սխալ չեն։ Այն, ինչ Նա պահանջում է մարդուց, հենց Իր իսկ էությունն է. Նա արդեն իսկ հաջողությամբ իրականացրել է այն ամենը, ինչ պահանջում է մարդուց, նախքան դա նրանցից պահանջելը։ Նա երբեք ուրիշներից պահանջներ չէր դնի, մինչ Ինքն ազատ լիներ դրանցից․ չէ՞ որ այս ամենը կազմում է Նրա էությունը։ Անկախ այն բանից, թե ինչպես է Նա կատարում Իր աշխատանքը, Նա չէր վարվի Աստծու դեմ ապստամբող կերպով։ Անկախ այն բանից, թե ինչ է Նա պահանջում մարդուց, ոչ մի պահանջ չի գերազանցում այն, ինչին մարդը կարող է հասնել։ Այն ամենը, ինչ Նա անում է, հետևում է Աստծու կամքին - և Նրա տնօրինման համար է։ Քրիստոսի աստվածայնությունը վեր է բոլոր մարդկանցից. հետևաբար Նա բոլոր արարածների մեջ բարձրագույն իշխանությունն է։ Այս իշխանությունը Նրա աստվածայնությունն է, այսինքն՝ հենց Ինքն Աստծու խառնվածքն ու էությունը, որոնք որոշում են Նրա ինքնությունը։ Հետևաբար, որքան էլ բնականոն լինի Նրա մարդկայնությունը, անհնար է ժխտել, որ Նա ունի հենց Ինքն Աստծու ինքնությունը․ անկախ այն բանից, թե որ դիրքից է Նա խոսում և ինչպես է ենթարկվում Աստծու կամքին, չի կարելի ասել, թե Նա հենց Ինքն Աստված չէ։ Հիմար և անգետ մարդիկ հաճախ Քրիստոսի բնականոն մարդկայնությունը համարում են թերություն։ Անկախ նրանից, թե Նա ինչպես է արտահայտում և բացահայտում Իր աստվածայնության էությունը, մարդը չի կարողանում ընդունել, որ Նա Քրիստոսն է։ Եվ որքան ավելի Քրիստոսը ցույց է տալիս Իր հնազանդությունն ու խոնարհությունը, այնքան ավելի թեթևամտորեն են հիմար մարդիկ վերաբերվում Քրիստոսին։ Կան նույնիսկ այնպիսիք, որոնք Նրա հանդեպ ընդունում են մեկուսացման և արհամարհանքի վերաբերմունք, սակայն այդ «մեծ մարդկանց»՝ վեհ կերպարներով, դնում են սեղանի վրա, որպեսզի երկրպագեն նրանց։ Մարդու դիմակայությունն ու ապստամբությունն Աստծու դեմ ծագում են այն փաստից, որ մարմնացած Աստծու էությունը ենթարկվում է Աստծու կամքին, ինչպես նաև Քրիստոսի բնականոն մարդկայնությունից. - սա է մարդու՝ Աստծուն դիմակայելու և Նրա դեմ ապստամբության աղբյուրը։ Եթե Քրիստոսը չունենար Իր մարդկայնության կերպարանքը և արարածի տեսանկյունից չփնտրեր Հայր Աստծու կամքը, այլ դրա փոխարեն ունենար - գերմարդկայնություն, ապա, ամենայն հավանականությամբ, մարդու մեջ ապստամբություն չէր լինի։ Պատճառը, որ մարդը միշտ պատրաստ է հավատալ երկնքում գտնվող անտեսանելի Աստծուն, այն է, որ երկնքում գտնվող Աստված մարդկայնություն չունի, ոչ էլ ունի թեկուզ մեկ հատկանիշ, որ պատկանի արարածին։ Ուստի մարդը միշտ Նրան վերաբերվում է ամենաբարձր գնահատանքով, բայց Քրիստոսի հանդեպ - արհամարհական վերաբերմունք է տածում։

Թեև երկրի վրա Քրիստոսը կարող է աշխատել հենց Աստծու անունից, Նա չի գալիս այն մտադրությամբ, որ Իր մսեղի կերպարով ցույց տա Իր պատկերը բոլոր մարդկանց։ Նա չի գալիս, որպեսզի բոլոր մարդիկ տեսնեն Նրան. Նա գալիս է, որպեսզի թույլ տա մարդուն առաջնորդվել Նրա ձեռքով, և այդպիսով մարդը մտնի նոր դարաշրջան։ Քրիստոսի մսեղիի գործառույթը հենց Իր Աստծու աշխատանքի համար է, այսինքն՝ Աստծու աշխատանքի համար մսեղիի մեջ, և ոչ թե այն բանի համար, որ մարդը լիովին հասկանա Նրա մսեղիի էությունը։ Ինչպես էլ Նա աշխատի, այն ամենը, ինչ Նա անում է, չի անցնում այն սահմաններից, որոնք հասանելի են մսեղիի համար։ Ինչպես էլ Նա աշխատի, Նա դա անում է մսեղիի մեջ՝ բնականոն մարդկայնությամբ, և ամբողջությամբ չի բացահայտում մարդուն Աստծու ճշմարիտ կերպարանքը։ Բացի այդ, Նրա աշխատանքը մսեղիի մեջ երբեք այնքան գերբնական կամ անհաշվելի չէ, որքան մարդն է պատկերացնում։ Թեև Քրիստոսը մսեղիի մեջ ներկայացնում է հենց Ինքն Աստծուն և անձամբ կատարում է այն աշխատանքը, որ հենց Ինքն Աստված պետք է կատարի, Նա չի ժխտում երկնքում Աստծու գոյությունը, ոչ էլ տենդագին կերպով հռչակում է Իր սեփական գործերը։ Ավելի շուտ, Նա խոնարհությամբ մնում է թաքնված Իր մսեղիի մեջ։ Քրիստոսից բացի՝ նրանք, ովքեր կեղծորեն իրենց հայտարարում են քրիստոս, չունեն Նրա հատկությունները։ Երբ դրանք համեմատվում են այդ կեղծ քրիստոսների ամբարտավան և ինքնագովասանական խառնվածքի հետ, ակնհայտ է դառնում, թե ինչպիսի մսեղի է իրականում Քրիստոսը։ Որքան ավելի կեղծ են կեղծ քրիստոսները, այնքան ավելի են իրենց ցուցադրում, և այնքան ավելի ունակ են նշաններ ցուցադրելու ու հրաշքներ գործելու՝ մարդուն մոլորեցնելու համար։ Կեղծ քրիստոսները չունեն Աստծուն բնորոշ հատկանիշներ, իսկ Քրիստոսն - աղտոտված չէ կեղծ քրիստոսներին առնչվող որևէ տարրով։ Աստված մսեղի է դառնում միայն մարմնի գործը կատարելու համար, այլ ոչ թե պարզապես մարդկանց թույլ տալու, որ տեսնեն Իրեն։ Ավելի շուտ, Նա Իր գործով հաստատում է Իր ինքնությունը և Իր բացահայտմամբ վկայում է Իր էության մասին։ Նրա էությունն անհիմն չէ, և Նրա ինքնությունը ձեռք բերված չէ, այլ որոշվում է Նրա գործով և Նրա էությամբ։ Թեև Նա ունի հենց Ինքն Աստծու էությունը և ունակ է կատարելու հենց Ինքն Աստծու գործը, Նա, այնուամենայնիվ, մսեղի է՝ ի տարբերություն Հոգու։ Նա Աստված չէ՝ Հոգուն բնորոշ հատկանիշներով, այլ Աստված է՝ մսեղի պատյանով։ Ուստի, որքան էլ Նա լինի բնականոն, և որքան էլ թույլ լինի, և որքան էլ փնտրի Հայր Աստծու կամքը, Նրա աստվածայնությունն անհերքելի է։ Մարմնացած Աստծու մեջ գոյություն ունի ոչ միայն բնականոն մարդկայնություն իր թուլություններով, այլև Նրա աստվածայնության հրաշալիությունն ու անըմբռնելիությունը, ինչպես նաև Նրա բոլոր գործերը մսեղիի մեջ։ Ուստի Քրիստոսի մեջ միաժամանակ գոյություն ունեն և՛ մարդկայնությունը, և՛ աստվածայնությունը՝ իրականում և գործնականում։ Սա ամենևին էլ դատարկ կամ գերբնական բան չէ։ Նա գալիս է երկիր՝ որպես գլխավոր նպատակ ունենալով - Իր գործը կատարելը, և երկրի վրա գործելու համար անհրաժեշտ է ունենալ բնականոն մարդկայնություն․ հակառակ դեպքում, որքան էլ մեծ լինի Նրա աստվածայնության զորությունը, դրա սկզբնական գործառույթը չի կարող արդյունավետորեն կիրառվել։ Թեև Նրա մարդկայնությունը մեծ կարևորություն ունի, այն Նրա էությունը չէ։ Նրա էությունն աստվածայնությունն է, ուստի այն պահից, երբ Նա սկսում է կատարել Իր սպասավորությունը երկրի վրա, սկսում է նաև արտահայտել Աստծու էությունը։ Նրա մարդկայնությունը գոյություն ունի միայն նրա համար, որպեսզի պահպանի Նրա մսեղիի բնականոն կյանքը, այնպես որ Նրա աստվածայնությունը կարողանա բնականոն կերպով կատարել Իր գործը մսեղիի մեջ․ նրա գործն ամբողջությամբ ուղղորդվում է Նրա աստվածայնությամբ։ Երբ Նա ավարտի Իր գործը, Նա արդեն իսկ կատարած կլինի Իր սպասավորությունը։ Մարդը պետք է ճանաչի Նրա ամբողջ գործը, և հենց Իր գործի միջոցով է Նա մարդուն հնարավորություն տալիս ճանաչելու Իրեն։ Իր գործի ընթացքում Նա լիովին արտահայտում է Աստծու էությունը, որը մարդկայնությամբ աղտոտված խառնվածք չէ և ոչ էլ մտածողությամբ կամ մարդկային վարքով ձևավորված էություն։ Երբ գա այն ժամանակը, երբ Նրա սպասավորությունն ամբողջությամբ ավարտված լինի, Նա արդեն լիովին և կատարելապես արտահայտած կլինի այն խառնվածքը, որը պետք է արտահայտեր։ Նրա գործը չի ղեկավարվում որևէ մարդու ցուցումներով, և Նրա խառնվածքի արտահայտությունն էլ լիովին ազատ է, չի վերահսկվում մտքով և չի մշակվում մտածողությամբ, այլ բացահայտվում է բնական կերպով։ Սա մի բան է, որին ոչ մի մարդ չի կարող հասնել։ Նույնիսկ եթե շրջապատը խիստ է, կամ պայմաններն անբարենպաստ են, Նա կարող է համապատասխան պահին արտահայտել Իր խառնվածքը։ Նա, ով Քրիստոս է, արտահայտում է Քրիստոսի էությունը, իսկ նրանք, ովքեր Քրիստոս չեն, չեն կրում Քրիստոսի խառնվածքը։ Ուստի, նույնիսկ եթե բոլորը դիմակայեն Նրան կամ ունենան Նրա վերաբերյալ պատկերացումներ, ոչ ոք չի կարող, մարդու պատկերացումներից ելնելով, ժխտել, որ Քրիստոսի կողմից արտահայտված խառնվածքը հենց Աստծունն է։ Բոլոր նրանք, ովքեր ճշմարիտ սրտով ձգտում են Քրիստոսին կամ մտադրված կերպով փնտրում են Աստծուն, կընդունեն, որ Նա Քրիստոսն է՝ Նրա աստվածայնության արտահայտության հիման վրա։ Նրանք երբեք չեն ժխտի Քրիստոսին որևէ - բանի հիման վրա, որը չի համապատասխանում մարդու պատկերացումներին։ Թեև մարդը շատ հիմար է, բոլորը հստակ գիտեն, թե որն է – մարդու կամքը, և ինչն է ծագում Աստծուց։ Պարզապես շատ մարդիկ դիտավորյալ դիմակայում են - Քրիստոսին ՝ իրենց մտադրությունների պատճառով։ Եթե դա չլիներ, ապա ոչ մի մարդ պատճառ չէր ունենա ժխտելու Քրիստոսի գոյությունը, որովհետև Քրիստոսի կողմից արտահայտված աստվածայնությունն իրականում գոյություն ունի, և Նրա գործը տեսանելի է անզեն աչքին։

Քրիստոսի գործն ու արտահայտությունը որոշում են Նրա էությունը։ Նա կարող է ճշմարիտ սրտով կատարել այն, ինչ հանձնարարվել է Իրեն -։ Նա կարող է ճշմարիտ սրտով երկնքում երկրպագել Աստծուն և ճշմարիտ սրտով փնտրել - Հայր Աստծու կամքը։ Այս ամենը սահմանվում է Նրա էությամբ։ Նույն կերպ Նրա բնական բացահայտումն էլ է սահմանվում Նրա էությամբ. այն անվանում եմ «բնական բացահայտում», որովհետև Նրա արտահայտությունը ո՛չ ընդօրինակություն է, ո՛չ մարդու կողմից ուսուցանված արդյունք, և ոչ էլ մարդու կողմից երկար տարիների ընթացքում ձևավորված բան։ Նա դա չի սովորել և չի զարդարել Իրեն դրանով, այլ դա ներհատուկ է Նրան ։ Մարդը կարող է ժխտել Նրա գործը, Նրա արտահայտությունը, Նրա մարդկայնությունը և Նրա բնականոն մարդկային կյանքի ամբողջ ընթացքը, սակայն ոչ ոք չի կարող ժխտել, որ Նա ճշմարիտ սրտով երկնքում երկրպագում է Աստծուն, ոչ ոք չի կարող ժխտել, որ Նա եկել է կատարելու երկնային Հոր կամքը, և ոչ ոք չի կարող ժխտել այն անկեղծությունը, որով Նա փնտրում է Հայր Աստծուն։ Թեև Նրա պատկերը հաճելի չէ զգայարաններին, Նրա խոսքը չունի արտասովոր հնչերանգ, և Նրա գործն այնպես երկիր շարժող կամ երկինք ցնցող չէ, ինչպես մարդն է պատկերացնում, Նա իսկապես Քրիստոսն է, ով ճշմարիտ սրտով կատարում է երկնային Հոր կամքը, ամբողջությամբ հնազանդվում է երկնային Հորը և հնազանդ է մինչև մահ։ Դա պայմանավորված է նրանով, որ Նրա էությունը Քրիստոսի էությունն է։ Այս ճշմարտությանը մարդու համար դժվար է հավատալ, սակայն դա փաստ է։ Երբ Քրիստոսի սպասավորությունը լիովին ավարտված լինի, մարդը Նրա գործից կտեսնի, որ Նրա խառնվածքն ու էությունը ներկայացնում են երկնքում գտնվող Աստծու խառնվածքն ու էությունը։ Այդ ժամանակ Նրա ամբողջ գործի ամփոփումը կհաստատի, որ Նա իսկապես այն մսեղին է, որ Խոսքն է դարձել, և ոչ թե միս ու արյունից կազմված մարդու նման։ Քրիստոսի գործի յուրաքանչյուր քայլ- երկրի վրա - ունի իր նշանակությունը, սակայն այն մարդը, ով փորձառաբար ապրում է այդ յուրաքանչյուր քայլի իրական գործը, չի կարողանում ընկալել Նրա գործի նշանակությունը։ Սա հատկապես վերաբերում է այն մի քանի փուլերին, որոնք Աստված իրականացրել է Իր երկրորդ մարմնավորման ընթացքում։ Նրանց մեծ մասը, ովքեր միայն լսել կամ տեսել են Քրիստոսի խոսքերը, սակայն երբեք չեն տեսել Նրան, չունեն պատկերացումներ Նրա գործի վերաբերյալ, իսկ նրանք, ովքեր տեսել են Քրիստոսին, լսել են Նրա խոսքերը և փորձառաբար ապրել Նրա գործը, դժվարությամբ են ընդունում այն։ Մի՞թե պատճառն այն է, որ Քրիստոսի տեսքը և Նրա բնականոն մարդկայնությունը չեն համապատասխանում մարդու պատկերացումներին։ Նրանք, ովքեր Քրիստոսի հեռանալուց հետո են ընդունում Նրա գործը, նման դժվարությունների չեն բախվի, որովհետև նրանք պարզապես ընդունում են Նրա գործը և չեն առնչվում Քրիստոսի բնականոն մարդկայնությանը։ Մարդը չի կարող թողնել Աստծու վերաբերյալ իր պատկերացումները և փոխարենը մանրակրկիտ քննում է Նրան, քանի որ կենտրոնանում է միայն Նրա հայտնվելու վրա և չի կարողանում Նրա գործի և Նրա խոսքերի հիման վրա ճանաչել Նրա էությունը։ Եթե մարդն աչք փակի Քրիստոսի հայտնվելու վրա կամ խուսափի Նրա մարդկայնության մասին խոսելուց և խոսի միայն Նրա աստվածայնության մասին, որի գործն ու խոսքերը որևէ մարդու համար անհասանելի են, ապա մարդու պատկերացումները կկրճատվեն կեսով, նույնիսկ այն աստիճանի, որ կլուծվեն ն նրա բոլոր դժվարությունները։ Մարմնացած Աստծու գործի ընթացքում մարդը չի կարողանում հանդուրժել Նրան և լի է Նրա վերաբերյալ բազմաթիվ պատկերացումներով, իսկ դիմակայության ու ապստամբության դեպքերը սովորական են։ Մարդը չի կարողանում հանդուրժել Աստծու գոյությունը, չի ցուցաբերում ներողամտություն Քրիստոսի խոնարհության և թաքնվածության նկատմամբ կամ ներում Քրիստոսի այն էությունը, որը հնազանդվում է երկնային Հորը։ Այդ պատճառով Նա չի կարող հավիտյան մնալ մարդու հետ Իր գործն ավարտելուց հետո, քանի որ մարդը չի ցանկանում թույլ տալ, որ Նա ապրի իր կողքին։ Եթե մարդը չի կարողանում ներողամտություն ցուցաբերել Նրա հանդեպ Նրա գործի ընթացքում, ապա ինչպե՞ս կարող էր հանդուրժել, որ Նա ապրեր իր կողքին այն բանից հետո, երբ ավարտել է Իր սպասավորությունը՝ դիտելով, թե ինչպես է մարդն աստիճանաբար փորձառաբար ապրում Նրա խոսքերով։ Այդ դեպքում շատերը չէի՞ն ընկնի Նրա պատճառով։ Մարդը միայն թույլ է տալիս, որ Նա գործի երկրի վրա, և սա մարդու կողմից ցուցաբերվող առավելագույն ներողամտությունն է։ Եթե չլիներ Նրա գործը, մարդը վաղուց կարտաքսեր Նրան երկրից, ուստի որքա՞ն առավել քիչ ներողամտություն կցուցաբերեր Նրա գործի ավարտից հետո։ Այդ դեպքում մարդը Նրան մահվան չէ՞ր մատնի և կտտանքների ենթարկելով չէ՞ր սպանի։ Եթե Նրա անունը չլիներ Քրիստոս, ապա Նա չէր կարող գործել մարդկանց մեջ։ Եթե Նա չգործեր հենց Ինքն Աստծու ինքնությամբ, այլ գործեր միայն որպես սովորական մարդ, ապա մարդը չէր հանդուրժի նույնիսկ Նրա արտաբերած մեկ նախադասությունը, առավել ևս չէր հանդուրժի Նրա գործի նույնիսկ ամենափոքր մասը։ Այդ պատճառով Նա կարող է Իր գործի ընթացքում կրել միայն այս ինքնությունը։ Այս կերպ Նրա գործն ավելի զորավոր է, քան կլիներ այն դեպքում, եթե Նա այդպես չգործեր, որովհետև մարդիկ պատրաստ են հնազանդվելու - բարձր դիրքին և ուժեղ ինքնությանը։ Եթե Նա Իր գործը կատարելիս չկրեր - Ինքն Աստծու ինքնությունը կամ չհայտնվեր որպես - Ինքն Աստված, ապա ընդհանրապես հնարավորություն չէր ունենա գործ կատարելու։ Թեև Նա ունի Աստծու էությունը և Քրիստոսի էությունը, մարդը, միևնույն է, չէր մեղմացնի իր վերաբերմունքը և – թույլ չէր տա, որ Նա հեշտությամբ կատարի Իր գործը մարդկանց մեջ։ Նա Իր գործում - կրում է - Ինքն Աստծու ինքնությունը. թեև այդպիսի գործը տասնյակ անգամ ավելի զորավոր է, քան այն, որը կատարվում է առանց նման ինքնության, մարդը, միևնույն է, ամբողջությամբ չի հնազանդվում Նրան, որովհետև մարդը հնազանդվում է միայն Նրա կարգավիճակին և ոչ թե Նրա էությանը։ Եթե այդպես է, ապա - երբ մի օր Քրիստոսը թողնի Իր դիրքը, մարդը թույլ կտա՞ Նրան գոնե մեկ օր կենդանի մնալ։ Աստված պատրաստ է երկրի վրա ապրելու մարդու հետ, որպեսզի տեսնի այն արդյունքները, որոնք առաջիկա տարիներին կբերի Իր ձեռքով կատարված գործը։ Սակայն մարդը չի կարողանում հանդուրժել Նրա ներկայությունը նույնիսկ մեկ օր, ուստի Նա կարող է միայն հրաժարվել դրանից։ Մարդու կողմից ցուցաբերվող առավելագույն ներողամտությունն ու շնորհն արդեն այն է, որ նա թույլ է տալիս Աստծուն մարդկանց մեջ կատարել այն գործը, որը Նա պետք է կատարի, և իրականացնի Իր սպասավորությունը։ Թեև նրանք, ովքեր անձամբ նվաճվել են Նրա կողմից, ցույց են տալիս Նրան նման շնորհ, նրանք ևս թույլ են տալիս Նրան մնալ միայն մինչև Նրա գործի ավարտը և ոչ մի պահ ավել։ Եթե այսպես է, ապա ի՞նչ կարելի է ասել նրանց մասին, որոնց Նա դեռ չի նվաճել։ Մի՞թե մարդը մարմնացած Աստծու նկատմամբ այսպիսի վերաբերմունք է դրսևորում հենց այն պատճառով, որ Նա Քրիստոս է՝ սովորական մարդկային - պատյանով։ Եթե Նա ունենար միայն աստվածայնություն և չունենար բնականոն մարդկայնություն, ապա արդյո՞ք մարդու բոլոր դժվարություններն ամենահեշտ ձևով չէին լուծվի։ Մարդը դժկամությամբ է ընդունում Նրա աստվածայնությունը և ոչ մի հետաքրքրություն չի ցուցաբերում Նրա սովորական մարդկային պատյանի նկատմամբ, չնայած այն փաստին, որ Նրա էությունը հենց Քրիստոսի էությունն է, որը հնազանդվում է երկնային Հոր կամքին։ Որպես այդպիսին, Նա կարող է միայն չեղյալ համարել մարդկանց մեջ լինելու Իր գործը՝ նրանց հետ կիսելու թե՛ ուրախությունները, թե՛ տառապանքները, որովհետև մարդն այլևս չի կարողանում հանդուրժել Նրա գոյությունը։