Աղոթքի Կիրարկման Մասին

Դուք կարևորություն չեք տալիս աղոթքին ձեր առօրյա կյանքում։ Մարդն անտեսում է աղոթքի հարցը։ Նախկինում աղոթքները դարձել էին մակերեսային` մարդը պարզապես ձևականորեն էր հանդես գալիս Աստծու առջև։ Ոչ ոք երբեք իր սիրտը լիովին չի խոնարհեցրել Աստծու առջև և ոչ էլ ճշմարիտ աղոթքով հաղորդակցվել Աստծու հետ։ Մարդը լոկ նեղության պահին է աղոթել Աստծուն։ Այս ամբողջ ընթացքում դու երբևէ սրտանց աղոթե՞լ ես Աստծուն։ Երբևէ եղե՞լ է, որ և ցավագին արցունքներ թափես Աստծու առջև։ Եղե՞լ է ժամանակ, որ դու բացահայտես քո իրական էությունը Նրա առջև։ Այս ամբողջ ընթացքում դու երբևէ ունեցե՞լ ես ի խորոց սրտի աղոթք Աստծու հետ։ Աղոթքը գալիս է կիրարկման միջոցով․ եթե դու սովորաբար տանը չես աղոթում, ապա եկեղեցում աղոթելու ճանապարհը չես գտնի և եթե սովոր չես աղոթել փոքր հավաքույթներում, ապա անկարող կլինես աղոթել բազմության մեջ։ Եթե դու կանոնավորաբար չես մոտենում Աստծուն կամ չես խորհրդածում Նրա խոսքերի շուրջ, ապա աղոթքի պահին ասելիք չես ունենա, և նույնիսկ եթե աղոթես, դա կլինի լոկ դատարկ խոսքեր․ դա չի լինի ճշմարիտ աղոթք։

Ի՞նչ է ճշմարիտ աղոթքը։ Դա այն է, երբ դու Աստծուն պատմում ես սրտումդ եղածը, ընկալում ես Աստծու կամքը և հաղորդակցվում Նրա հետ․ երբ հաղորդակցվում ես Աստծու հետ Նրա խոսքերի շուրջ՝ զգալով առանձնահատուկ մտերմություն Նրա հանդեպ, զգալով քո առջև Նրա ներկայությունը և զգում ես, որ ասելիք ունես Նրան․ սիրտդ լցվում է անասելի պայծառությամբ և զգում ես, թե որքան սիրելի է Աստված․ դա քեզ հատուկ ոգևորությամբ է լցնում։ Քեզ լսելը բերկրանք է պարգևում եղբայրներին ու քույրերին։ Նրանք զգում են, որ քո ասած խոսքերը հենց իրենց սրտի խոսքերն են՝ այն խոսքերը, որոնք իրենք են փափագում ասել, և որ քո խոսքերը փոխարինում են իրենց սեփականին։ Ահա թե որն է ճշմարիտ աղոթքը։ Երբ դու ճշմարիտ աղոթքով հաղորդակցվես, քո սրտում խաղաղություն և բերկրանք կտիրի։ Աստծուն սիրելու ուժը կարող է աճել, և դու կզգաս, որ կյանքում չկա ավելի մեծ արժեք կամ նշանակություն ունեցող ոչինչ, քան Աստծուն սիրելը։ Այս ամենը կվկայի, որ քո աղոթքներն արդյունավետ են եղել։ Երբևէ այդպես աղոթե՞լ ես։

Իսկ ի՞նչ կասես աղոթքի բովանդակության մասին։ Քո աղոթքը պետք է ընթանա քայլ առ քայլ՝ սրտիդ իրական վիճակին և Սուրբ Հոգու գործին համահունչ ․ դու պետք է հաղորդակցվես Աստծու հետ՝ համաձայն Նրա մտադրությունների և այն ամենի, ինչ Նա պահանջում է մարդուց։ Երբ սկսես աղոթքի կիրարկումը, նախ սիրտդ տուր Աստծուն։ Մի՛ փորձիր ընկալել Աստծու մտադրությունները․ պարզապես փորձիր Աստծուն ասել քո սրտի խոսքերը։ Երբ գաս Աստծու առաջ, խոսիր այսպես․ «Ո՛վ Աստված, միայն այսօր եմ գիտակցում, որ ես ապստամբել եմ Քո դեմ։ Ես իրապես ապականված եմ ու գարշելի։ Ես միայն զուր վատնել եմ կյանքս։ Այսօրվանից կապրեմ Քեզ համար։ Ես կապրեմ իմաստալից կյանքով և կբավարարեմ Քո մտադրությունները։ Թող Քո Հոգին մշտապես գործի իմ մեջ՝ անդադար լուսավորելով և կրթելով ինձ։ Թույլ տուր Քո առջև հզոր և հնչեղ վկայություն բերեմ։ Թող Սատանան տեսնի Քո փառքը, Քո վկայությունը և Քո հաղթանակի ապացույցը, որ դրսևորված է մեզանում»։ Երբ այսպես աղոթես, սիրտդ լիովին կազատվի։ Այսպես աղոթելով՝ սիրտդ ավելի մոտ կլինի Աստծուն, և եթե հաճախ կարողանաս այսպես աղոթել, Սուրբ Հոգին անխուսափելիորեն կգործի քո մեջ։ Եթե մշտապես այսպես դիմես Աստծուն և Նրա առջև ուխտ կապես, կգա մի օր, երբ քո ուխտն ընդունելի կլինի Աստծու առջև, երբ Աստված ամբողջությամբ ձեռք կբերի քո սիրտը և քո ողջ էությունը, և դու ի վերջո կկատարելագործվես Նրա կողմից։ Ձեզ համար աղոթքը գերագույն կարևորություն ունի։ Երբ աղոթես և ընդունես Սուրբ Հոգու գործը,, քո սիրտը կլցվի Աստծով, և Աստծուն սիրելու զորություն կբխի քո ներսից։ Եթե սրտանց չաղոթես և սիրտդ չբացես Աստծու հետ հաղորդակցվելու համար, ապա Աստված քո մեջ գործելու ոչ մի հնարավորություն չի ունենա։ Երբ աղոթելուց և սրտիդ խոսքերն ասելուց հետո Աստծու Հոգին չսկսի Իր գործը, և դու ոչ մի ոգեշնչում չստանաս, ապա դա ցույց է տալիս, որ սրտիդ մեջ անկեղծություն չկա, քո խոսքերը ճշմարիտ չեն և դեռ անմաքուր են։ Եթե աղոթելուց հետո բավարարվածության զգացում ունենաս, ապա քո աղոթքներն ընդունելի են եղել Աստծուն, և Աստծու Հոգին գործում է քո մեջ։ Որպես Աստծունծառայող՝ չես կարող առանց աղոթքի։ եթե դու համարում ես, որ Աստծու հետ հաղորդակցությունն արդարև իմաստալից ու արժեքավոր է, ապա կարո՞ղ ես հրաժարվել աղոթքից։ Ոչ ոք չի կարող լինել առանց Աստծու հետ հաղորդակցության։ Առանց աղոթքի դու ապրում ես մսեղիում՝ Սատանայի տիրապետության տակ․ առանց ճշմարիտ աղոթքի դու ապրում ես խավարի ազդեցության տակ։ Հուսով եմ՝ եղբայրնե՛ր և քույրե՛ր, որ դուք ի վիճակի եք ամեն օր հաղորդակցվելու ճշմարիտ աղոթքով։ Սա վերաբերում է ոչ թե կանոններին հետևելուն, այլ որոշակի արդյունքի հասնելուն։ Հոժա՞ր ես մի քիչ զրկվել քնից և հաճույքներից՝ վաղ առավոտյան վեր կենալու, աղոթելու և Աստծու խոսքերից բերկրանք ապրելու համար։ Եթե աղոթես մաքուր սրտով և ուտես և խմես Աստծու խոսքերը, ապա ավելի ընդունելի կլինես Նրա համար։ Եթե ամեն առավոտ կիրարկես սա, եթե ամեն օր կիրարկես քո սիրտն Աստծուն տալը, Նրա հետ հաղորդակցվելն ու մերձենալը, ապա Աստծու մասին քո գիտելիքներն արդարև կավելանան, և դու ավելի ընդունակ կլինես ընկալելու Աստծու մտադրությունները։ Ասում ես․ «Ո՛վ Աստված, ես հոժար եմ պատշաճորեն կատարելու իմ պարտականությունները։ Իմ ամբողջ էությունը միայն Քեզ կարող եմ ընծայել, որպեսզի Քո փառքը մեզանով դրսևորվի, և որպեսզի վայելես մեր՝ այս փոքրիկ խմբի վկայությանը։ Աղաչում եմ Քեզ՝ գործի՛ր մեր ներսում որպեսզի ես ընդունակ լինեմ ճշմարտապես սիրելու, գոհացնելու և ձգտելու Քեզ՝ որպես իմ գերագույն նպատակի»։ Երբ հանձն առնես այս հոգսը, Աստված անշուշտ կկատարելագործի քեզ։ Չպետք է աղոթես միայն սեփական շահի համար, այլ պետք է աղոթես նաև Աստծու կամքին հետևելու և Նրան սիրելու համար։ Սա է աղոթքի ամենաճշմարիտ կերպը։ Արդյո՞ք դու այն մարդկանցից ես, որոնք աղոթում են՝ հանուն Աստծու կամքին հետևելու։

Անցյալում դուք չգիտեիք, թե ինչպես աղոթել, և անտեսում էիք աղոթքի հարցը։ Այժմ դուք պետք է ձեր լավագույնն անեք, որպեսզի վարժվեք աղոթելուն։ Եթե ի վիճակի չես քո մեջ ուժ գտնել՝ Աստծուն սիրելու համար, ապա ինչպե՞ս ես աղոթում։ Ասում ես. «Ո՜վ Աստված, իմ սիրտն անկարող է ճշմարտապես սիրել Քեզ։ Ուզում եմ սիրել Քեզ, բայց ուժս չի պատում։ Ի՞նչ պետք է անեմ: Թող բացես իմ հոգևոր աչքերը, և Քո Հոգին հուզի իմ սիրտը։ Այնպես արա, որ Քո առջև ներկայանալիս հրաժարվեմ բոլոր բացասական վիճակներից, դադարեմ կաշկանդված լինել որևէ անձով, իրադարձությամբ կամ բանով, և սիրտս ամբողջապես բացեմ Քո առջև, ևայնպես արա, որ իմ ողջ էությունն ընծայեմ Քեզ։ Ինչպիսի փորձության էլ ենթարկես ինձ, հոժար եմ։ այժմ ես ուշադրություն չեմ դարձնում իմ ապագայի ծրագրերին և մահվան լծի տակ չեմ գտնվում։ Քեզ սիրող սրտով փափագում եմ փնտրել կյանքի ուղին։ Ամեն իրադարձություն, ամեն ինչ՝ ամենը Քո ձեռքերում է․ իմ ճակատագիրը Քո ձեռքերում է, և Դու ես տնօրինում իմ կյանքը։ Այժմ փնտրում եմ Քեզ սիրելու ուղին, և անկախ նրանից՝ Դու թույլ տալիս ես ինձ սիրել Քեզ, թե ոչ, անկախ նրանից, թե Սատանան ինչպես էլ անհանգստություն պատճառի ես հաստատապես վճռել եմ սիրել Քեզ»։ Երբ բախվես այս խնդրին, այսպես աղոթի՛ր։ Եթե ամեն օր այսպես աղոթես, Աստծուն սիրելու զորությունն աստիճանաբար կարթնանա քո մեջ։

Ինչպե՞ս է մարդը մտնում ճշմարիտ աղոթք: ։

Աղոթելիս պետք է Աստծու առջև ունենաս անխռով ու անկեղծ սիրտ․ պետք է ճշմարտապես հաղորդակցվես Աստծու հետ և ճշմարտապես աղոթես Նրան․ չպետք է փորձես հաճոյախոսություններով շողոքորթել Աստծուն։ Աղոթքը պետք է կենտրոնանա այն ամենի շուրջ, ինչ Աստված կամենում է իրագործել հենց հիմա։ Խնդրի՛ր Աստծուն, որ ավելի շատ լուսաբանում ու լուսավորում շնորհի քեզ, և երբ աղոթում ես, քո իրական վիճակներն ու հոգսերը բեր Նրա առջև՝ ներառյալ այն ուխտը, որ կապել ես Աստծու առջև։ Աղոթքը ընթացակարգին հետևելը չէ․ այն անկեղծ սրտով Աստծուն փնտրելն է։ Խնդրի՛ր, որ Աստված պահպանի քո սիրտը, որպեսզի սիրտդ հաճախ անխռով լինի Նրա առջև․ որպեսզի այն շրջապատում, որ Նա ստեղծել է քեզ համար, ճանաչես ինքդ քեզ, ատես ինքդ քեզ և ապստամբես ինքդ քո դեմ՝ այդպիսով թույլ տալով քեզ բնականոն հարաբերություններ ունենալ Աստծու հետ և ճշմարտապես դառնալ մեկը, որ սիրում է Աստծուն։

Ո՞րն է աղոթքի նշանակությունը։

Աղոթքը մարդու և Աստծու համագործակցության ուղիներից մեկն է, դա այն միջոցն է, որով մարդը կանչում է Աստծուն և դա այն գործընթացն է, որով մարդը հուզվում է Աստծու Հոգով։ Կարելի է ասել, որ առանց աղոթքի մարդիկ մեռյալներ են, որոնք զուրկ են հոգուց, ինչը վկայում է, որ նրանք զրկված են Աստծուց ոգեշնչվելու կարողությունից։ Առանց աղոթքի անհնար կլիներ վարել բնականոն հոգևոր կյանք, առավել ևս՝ համընթաց քայլել Սուրբ Հոգու գործունեությանը։ Առանց աղոթքի լինել՝ նշանակում է խզել հարաբերություններն Աստծու հետ, ինչի դեպքում անհնար կլինի արժանանալ Աստծու հավանությանը։ Որքան որևէ մեկը՝ որպես հավատացյալ, շատ աղոթի, այսինքն՝ որքան շատ հուզվի Աստծուց, այնքան ավելի մեծ վճռականություն կունենա և այնքան ավելի ի վիճակի կլինի ընդունելու Աստծու ամենանոր լուսավորումը։ Արդյունքում, միայն այդպիսի մարդը կարող է հնարավորինս արագ կատարյալ դարձվել Սուրբ Հոգու կողմից։

Ի՞նչ նպատակ է հետապնդում աղոթքը։

Մարդիկ կարող են կիրարկել աղոթքը և հասկանալ աղոթքի նշանակությունը, բայց աղոթքի արդյունավետ լինելը պարզ գործ չէ։ Աղոթքը լոկ ձևականորեն գործելու, ընթացակարգին հետևելու կամ Աստծու խոսքերը վերարտադրելու հարց չէ։ Ասել է թե՝ աղոթքը որոշ խոսքեր թութակի պես կրկնելը չէ և ոչ էլ այլոց նմանակելը։ Աղոթելիս մարդը պետք է հասնի այն վիճաակին, ուր կկարողանա իր սիրտը տալ Աստծուն՝ բացելով իր սիրտը, որ Աստված հուզի այն։ Արդյունավետ լինելու համար աղոթքը պետք է հիմնված լինի Աստծու խոսքերի ընթերցման վրա։ Միայն Աստծու խոսքերով աղոթելով կարելի է ստանալ ավելի շատ լուսավորում և լույս։ Ճշմարիտ աղոթքի դրսևորումներն են՝ ունենալ Աստծու բոլոր խնդրանքներին տենչացող սիրտ, ավելին՝ Նրա պահանջները կատարելու ցանկություն, ատել այն, ինչ Աստված է ատում, այնուհետև, այս հիմքի վրա կառուցելով, որոշակի հասկացողություն և հստակ ճանաչողություն ձեռք բերել Աստծու հայտնած ճշմարտությունների վերաբերյալ։ Այնտեղ, ուր կա կամք, հավատ, գիտելիք և աղոթքին հետևող կիրարկման ուղի, միայն այդ ժամանակ այն կարելի է անվանել ճշմարիտ աղոթք, և միայն այդպիսի աղոթքը կարող է արդյունավետ լինել։ Այնուամենայնիվ, աղոթքը պետք է հիմնված լինի Աստծու խոսքերը վայելելու վրա, պետք է հաստատաված լինի Աստծու խոսքերում Նրա հետ հաղորդակցվելու հիմքի վրա, և սիրտը պետք է կարողանա փնտրել Աստծուն և խաղաղ լինել նրա առջև։ Այսպիսի աղոթքն արդեն մուտք կգործի Աստծու հետ ճշմարիտ հաղորդակցության փուլ։

Աղոթքի վերաբերյալ ամենահիմնական գիտելիքը․

1. Կուրորեն մի՛ ասեք այն ամենը ինչ անցնում է ձեր մտքով։ Ձեր սրտում պետք է մի հոգս լինի, այսինքն՝ երբ աղոթում եք, պետք է նպատակ ունենաք։

2. Աղոթքը պետք է պարունակի Աստծու խոսքերը․ այն պետք է հիմնված լինի Աստծու խոսքերի վրա։

3. Երբ աղոթում եք, չպետք է նորից ու նորից մեջտեղ բերեք հնացած հարցերը։ Ձեր աղոթքները պետք է վերաբերեն Աստծու ներկա խոսքերին, և երբ աղոթեք, պատմե՛ք Աստծուն ձեր սրտի ամենախորին մտքերը։

4. Հավաքական աղոթքը պետք է պտտվի մի կենտրոնի շուրջ, որն անպայմանորեն Սուրբ Հոգու ներկա գործունեությունն է։

5. Բոլոր մարդիկ պետք է սովորեն բարեխոսական աղոթքը։ Սա նույնպես միջոց է՝ Աստծու մտադրությունների հանդեպ ակնածանք ցուցաբերելու համար։

Անհատի աղոթական կյանքը խարսխված է աղոթքի նշանակության հասկացողության և դրա մասին հիմնարար գիտության վրա։ Առօրյա կյանքում հաճախ աղոթի՛ր քո իսկ թերությունների համար, աղոթի՛ր կյանքիդ բնույթը փոխելու համար և աղոթի՛ր Աստծու խոսքերի վերաբերյալ քո ունեցած գիտության հիման վրա։ Յուրաքանչյուր ոք պետք է հաստատի իր սեփական աղոթական կյանքը, պետք է աղոթի հանուն Աստծու խոսքերը ճանաչելու և պետք է աղոթի՝ Աստծու գործի մասին գիտություն փնտրելու համար։ Անթաքույց բա՛ց արա անձնական հանգամանքներդ Աստծու առջև և եղիր իրական՝ առանց աղոթելու ձևի համար ավելորդ մտահոգությամբ. առանցքային հարցը ճշմարիտ հասկացողության հասնելն ու Աստծու խոսքերի գործնական փորձառություն ձեռք բերելն է։ Հոգևոր կյանք մտնելուն ձգտող մարդը պետք է կարողանա աղոթել բազմաթիվ տարբեր միջոցներով։ Լռելյայն աղոթքը, Աստծու խոսքերի շուրջ խորհրդածելն ու Աստծու գործը ճանաչելը՝ սրանք բոլորը հանուն բնականոն հոգևոր կյանք մուտք գործելու կատարվող հոգևոր հաղորդակցության նպատակասլաց աշխատանքի օրինակներ են, ինչը մշտապես բարելավում է մարդու վիճակն Աստծու առջև և մղում նրան կյանքում է՛լ ավելի մեծ առաջընթացի։ Կարճ ասած՝ այն ամենն, ինչ անում ես՝ լինի դա Աստծու խոսքերն ուտելն ու խմելը, լռելյայն աղոթելը, թե բարձրաձայն հռչակելը, նպատակ ունի հնարավորություն տալու քեզ, որ հստակորեն տեսնես Աստծու խոսքերը, Նրա գործը և այն, ինչին նա կամենում է հասնել քո մեջ։ Որ ավելի կարևոր է՝ այն ամենն, ինչ անում ես, արվում է Աստծու պահանջած չափանիշներին հասնելու և քո կյանքը նոր բարձունքների բերելու նպատակով։ Աստծու՝ մարդուց պահանջվող նվազագույն չափանիշն այն է, որ մարդը կարողանա իր սիրտը բացել Նրան։ Եթե մարդն իր ճշմարիտ սիրտն ընծայի Աստծուն և խոսի այն, ինչն իսկապես իր սրտում է, ապա Աստված հոժար կլինի գործելու նրա մեջ։ Աստված ոչ թե մարդու խեղաթյուրված սիրտն է կամենում, այլ մաքուր և ազնիվ սիրտը։ Եթե մարդը սրտաբուխ չխոսի Աստծու հետ, ապա Աստված չի հուզի նրա սիրտը, ոչ էլ կգործի նրա մեջ։ Ուստի աղոթքի կարևորագույն մասն Աստծու հետ սրտաբուխ խոսելն է՝ Նրան հայտնելով քո թերությունները կամ ապստամբ բնավորությունը, ամբողջապես բացվելով Նրա առջև. միայն այդժամ Աստված կհետաքրքրվի քո աղոթքներով, այլապես կթաքցնի Իր երեսը քեզնից։ Աղոթքի նվազագույն չափանիշն այն է, որ դու պետք է կարողանաս սիրտդ անխռով պահել Աստծու առջև, և այն չպետք է հեռանա Աստծուց։ Հնարավոր է, որ այս փուլում դու նոր կամ ավելի բարձր ներըմբռնում չստանաս, բայց այդժամ պետք է օգտագործես աղոթքը՝ ներկա վիճակը պահպանելու համար. չպետք է հետընթաց ապրես։ Սա այն նվազագույնն է, որին պետք է հասնես։ Եթե նույնիսկ սա չես կարողանում կատարել, ապա դա վկայում է այն մասին, որ քո հոգևոր կյանքը ճիշտ ուղու վրա չէ։ Արդյունքում այլևս չես կարողանա փայփայել սկզբում ունեցածդ տեսիլքը, կկորցնես հավատդ Աստծու հանդեպ, և վճռականությունդ հետագայում կցրվի։ Հոգևոր կյանքի մեջ մտած լինելու կամ չլինելու նշաններից մեկը տեսնելն է, թե աղոթքներդ արդյոք ճիշտ ուղու վրա են։ Բոլոր մարդիկ պետք է մտնեն այս իրականության մեջ. նրանք բոլորը պետք է գիտակցաբար աշխատեն կրթել իրենց աղոթքի մեջ՝ ոչ թե անգործ սպասելով, այլ գիտակցաբար փնտրելով Սուրբ Հոգուց հուզվելը։ Միայն այդժամ նրանք կլինեն մարդիկ, որոնք ճշմարտապես փնտրում են Աստծուն։

Երբ սկսում ես աղոթել, մի՛ գերագնահատիր ուժերդ և մի՛ ակնկալիր, թե միանգամից կհասնես ամեն ինչի։ Դու չես կարող խելքից դուրս պահանջներ ներկայացնել՝ ակնկալելով, թե հենց բերանդ բացես, Սուրբ Հոգին կհուզի քեզ, կամ թե լուսավորում կստանաս, կամ էլ Աստված առատ շնորհ կթափի քեզ վրա։ Նման բան տեղի չի ունենա. Աստված գերբնական բաներ չի անում։ Աստված մարդկանց աղոթքներն ընդունում է Իր իսկ սահմանած ժամանակին, և երբեմն Նա փորձում է քո հավատքը՝ տեսնելու, թե արդյոք հավատարիմ ես Իրեն։ Աղոթելիս պետք է ունենաս հավատք, հաստատակամություն և վճռականություն։ Մարդկանց մեծամասնությունը, երբ նոր է սկսում կրթվել, վհատվում է, որովհետև նրանց չի հաջողվում հուզվել Սուրբ Հոգուց։ Այդպես չի լինում։ Դու պետք է հաստատակամ լինես. պետք է կենտրոնանաս Սուրբ Հոգու հուզումը զգալու, փնտրելու և ուսումնասիրելու վրա։ Երբեմն քո կիրարկման ուղին ճիշտ չէ, և երբեմն էլ քո անձնական շարժառիթներն ու պատկերացումները չեն կարողանում հաստատուն մնալ Աստծու առջև, ուստի Աստծու Հոգին չի հաջողում հուզել քեզ։ Այլ պահերի էլ Աստված ստուգում է՝ հավատարի՞մ ես արդյոք, թե ոչ։ Կարճ ասած, կրթվելիս դու պետք է ավելի բարձր գին վճարես։ Եթե նկատում ես, որ քո կիրարկման ուղու մեջ շեղումներ կան, կարող ես փոխել աղոթելուդ ձևը։ Քանի դեռ փնտրում ես անկեղծ սրտով ու փափագում ես ստանալու, Սուրբ Հոգին անշուշտ քեզ կտանի դեպի այդ իրականություն։ Երբեմն դու աղոթում ես անկեղծ սրտով, բայց չես զգում, թե քեզ Սուրբ Հոգին առանձնահատուկ կերպով հուզել է։ Նման պահերին պետք է ապավինես հավատքին՝ վստահ լինելով, որ Աստված զննում է աղոթքներդ. դու պետք է հաստատակամություն դրսևորես քո աղոթքներում։

Եղի՛ր ազնիվ մարդ. աղոթի՛ր Աստծուն, որպեսզի քեզ ազատի սրտիդ նենգությունից։ Ամեն ժամանակ աղոթքով մաքրագործվի՛ր և աղոթքի միջոցով հուզվի՛ր Աստծու Հոգով։ Այսպիսով, քո բնավորությունն աստիճանաբար կփոխվի։ Ճշմարիտ հոգևոր կյանքն աղոթական կյանքն է․ դա Սուրբ Հոգուց հուզվելու կյանքն է Սուրբ Հոգուց հուզվելու գործընթացը մարդու բնավորության փոփոխության գործընթացն է։ Այն կյանքը, որտեղ մարդը չի հուզվում Սուրբ Հոգուց, հոգևոր կյանք չէ, այն դեռևս կրոնական ծիսակատարության կյանք է։ Միայն նրանք են մուտք գործել հոգևոր կյանք, ովքեր հաճախ են հուզվում Սուրբ Հոգուց, ինչպես նաև լուսավորվում Սուրբ Հոգու կողմից։ Մարդու բնավորությունն անդադար փոխվում է, երբ նա աղոթում է։ Որքան շատ է Աստծու Հոգին հուզում նրան, այնքան ավելի դրական ու հնազանդ է դառնում նա։ Նույնպես և նրա սիրտն աստիճանաբար կմաքրագործվի, և նրա բնավորությունն աստիճանաբար կփոխվի։ Ահա թե ինչպիսին է ճշմարիտ աղոթքի արդյունքը։